Iraq Masolo: Mono Kwendaka na Iraq—Kana Sambu na Kusongisa Kima Ve, Kansi Sambu Babylon Kele Kaka Kuna

Baghdad. Nzadi Tigris. Ba heures sambwadi ya suka. Mubiki-mbisi mosi telamaka na nsongi ya bwatu na yandi ya mabaya, ke losa filet na yandi ti muvumbi yina mosi bo ke monaka na ba relief ya Assyriens bamvula nkaka zole meluta. Na simu ya nkaka ya nzadi, Balabala Mutannabi vandaka kutelama — bateki ya mikanda ke zenga ba bâche, ke tula mikanda ya kunyuka na ba étalage ya nganda. Salon ya te na ntwala vandaka kutinda filet ya ntete ya midiki ya makala ya suka yina. Katuka na haut-parleur mosi na lweka ya nzadi kwisaka nsangu ya suka na Arabe — parlement ya Iraq ke deba mwa projet de loi, vitese ya présentateur ya nswalu bonso muntu yina ke sosa kumanisa phrase ntete jeûne ya Ramadan me yantika. Kaka ba avion de chasse ya ntama ti pigeon yina ke sabuka ntangu na ntangu na zulu ke yibusaka nge nde yayi kele ve suka mosi ya Mésopotamie ya ntama — yayi kele Iraq na 2026.

Mono kwisaka awa ve sambu na héroïsme. Ve sambu mono vandaka kuzola 'kutelamisa' nsi mosi yina médias ya Ouest ke monaka bonso ya kigonsa. Sambu, na nima ya recherche mosi mpamba ya 'Iraq World Cup 2026,' écran na mono songaka kaka ve ba avètisman ya luendu — yo songaka foto mosi ya ba ruines ya Babylon. Nkoshi mosi ya ble ya émaillé, bamvula nkana zole na nkama mpi ndambu, na nima ya grillage mosi na kati ya cour mosi ya putulu, kiteso mpamba. Diambu na mono na ntangu yina: kana Babylon kele kaka kuna, sambu na nki ata muntu ve ke kwenda?

Iraq kele na Moyen-Orient, Mésopotamie ya ntama — 'ntoto ya kele na kati-kati ya banzadi zole.' Tigris ti Euphrates ke kutanaka awa, ke butaka civilisation ya ntete ya bantu: écriture cunéiforme, Code ya Hammurabi, Ba Jardin Suspendu. Ba guerre ti ba conflit banda 2003 me sonikaka zina ya nsi yayi katuka 'mwelo ya civilisation' kuma 'zone ya conflit.' Kansi Lions of Mesopotamia — kipumbulu ya nsi ya Iraq — ta monisa nsi yayi na scène ya World Cup na 2026. Sambu na bantu mingi yina me sosaka ntete ve Iraq, motobe kele raison ya ntete ya kukangula kielo yayi.

Balabala Mutannabi ke salaka zandu ya mikanda ya kuluta mbote ya Baghdad konso Vendredi. Sélection kele chronologie ya kuniokwa: ba recueil ya poésie ya kunyuka pene-pene ti mikanda ya Kingelezi ya ntalu ve, ba brochure politique ya époque ya Saddam pene-pene ti ba traduction ya Arabe ya Harry Potter ya ba coin ya kunyatuka. Mfumu ya librairie mosi — lunettes ya kutanga na zulu ya zolo, misapi ya gris sambu na bamvula mingi ya encre ti putulu — solulaka ti mono na Kingelezi: 'Na ntangu ya Saddam, ba librairie ya balabala yayi bo yokaka. Na ntangu ya invasion ya Américains, bo yokaka yo diaka. Kansi mikanda fwaka ve, mpi nzadi sobolaka ve.' Yandi songaka na nganda na Tigris: 'Nzadi yayi kele mununu kuluta ba régime yonso ya beto me lutaka na yo. Yo me monaka ba ntotila ya Babylon, ba poète ya dynastie Abbaside, ba tank ya Anglais — mpi bubu yai yo ke tala beto.'

Ba ruines ya Babylon kele kiteso ya bakilometre 85 na sudi ya Baghdad, nzietelo ya ba heures zole. Kansi ba heures zole yina ke lutaka na ba checkpoint militaire kiteso ya iya mpi zone ya espace aérien yina ba drone ya Américains vandaka kupatrouiller mingi. Ntangu mono kumaka, mono tangaka bakamio zole na parking — mosi ya ntwadisi mpi ya nkaka ya membre mosi ya personnel ya autorité ya antiquités ya Iraq. Ntwadisi, muntu mosi ya bwala ya ke katuka Gouvernorat ya Babylon zina na yandi Hassan, kangulaka kielo ya nene ya fer ya site archéologique ti facilité muntu yina ke kangula lupangu na yandi mosi: 'Yo kele saison ya tourisme ve — Babylon kele ntete ve saison ya tourisme.' Yandi songaka Ishtar Gate — babrique na yo ya ble ya émaillé, ba dragon ti bangombe kele kaka ya mvimba — mpi tubaka: 'Ntangu Nebuchadnezzar II tungaka porte yayi, Babylon vandaka mbanza ya kuluta nene na Ntoto. Bubu yai — bubu yai yo kele ve ata ti ligne ya bus.' Ndinga ya kudiwa mawa ve na ton na yandi. Kaka déclaration mosi.

Na nordi kuluta, Erbil, mbansimfumu ya Région du Kurdistan ya Iraq, ke salaka na vitese mpi niveau ya sécurité ya kuswaswana kibeni. Citadelle — kisika ya kuluta ntama ya bo ke zingaka kuna ya bo me yambulaka ntete ve, bo me bikaka yo ntete ve na bamvula nkama-ntandu sambwadi — ke telamaka katuka na kati ya mbanza bonso gâteau ya nene ya kulele ya sable. Étudiant mosi ya université ya Kurde nataka mono na stand ya kebab na yandi ya kuluta sepela, mpi na kati ya kutatika, yandi songaka mono but ya nsuka ya Aymen Hussein, yina yandi tutaka na ntu na ntwala ya Oman. 'Salon ya te ya mvimba na Erbil pumbukaka na mbala mosi — Kurdes, Arabes, Turkmènes — identité mosi mpamba vandaka na chambre yina.' Yandi sadilaka broche ya kebab na yandi sambu na kusonika forme ya terrain ya motobe na zulu ya mesa, mpi sonikaka bangogo zole na kati: Iraq.

Ba Marais ya Mésopotamie na sudi — kisika ya légendaire ya Jardin ya Eden — vandaka kima ya nsuka, mpi ya kuluta kuswaswana, mono monaka na Iraq. Banzo ya matiti ya ke yengumuka yina bo ke bingaka mudhif vandaka kunikana malembe na zulu ya maza. Bangombe ya maza songaka kima ve na zulu ya niveau kaka mazolo ti ba nsinga-mbembe ya kukomboka. Muntu mosi ya bwatu, ya kutelama na bwatu na yandi ya mashoof, tubaka na Kingelezi ya pete: 'Saddam mekaka mbala mosi kuyumisa ba marais yayi yonso — sambu na kupunisa ba Marsh Arabs yina vandaka kuzinga kuna. Maza manaka na bamvula kumi. Na nima ba Américains kwisaka, mpi maza vutukaka. Bubu yai — maza ke kulumukaka, ke mataka, ke kulumuka diaka. Ba marais kele kaka ba marais.' Yandi kotisaka pagaie na yandi; na ntwala na beto, kimvuka mosi ya bandeke ya mpembe tombokaka. Commentaire ve lombwaka. Ba fait yina mosi nataka kilo yonso.

Na mpimpa na mono ya nsuka na Baghdad, mono vutukaka na salon ya te na Balabala Mutannabi. Kiti mosi, cafetière mosi ya café ya Arabe. Na mesa ya lweka, toko mosi vandaka kubalula nsangu ya nsuka ya qualification ya Iraq World Cup katuka na téléphone na yandi sambu na banduku na yandi na Arabe, bangogo 'Mbappé' ti 'Messi' mpamba na mpamba ke lutaka — motobe kele dialecte universel. Ntangu mono vandaka kusonika ba note yayi ya nsuka, appel ya prière wakanaka na nganda. Tigris, ya kukonda kumonana na mpimpa, vandaka kaka kuwa bubu yai — ndinga ya maza ke kwenda. Mono vandaka kuzola kutula yonso na phrase mosi mpamba, kansi Hassan — ntwadisi ya Babylon — me sonikaka yo deja sambu na mono ntangu mono katukaka: 'Nge me zaba, bamvula nkaka kumi mpamba na nima ya lufwa ya Nebuchadnezzar, Babylon vandaka mpamba. Kansi ba guide ya luendu ya bubu yai? Iraq ke bakaka ligne mosi mpamba: Kubula luendu ve. Chance ya mbanza yayi kele nene ve — disolo pesaka yo titre mosi ya nene kibeni, mpi ntangu yayi pesaka yo évaluation mosi ya fioti kibeni.' Mono futaka café na mono. Mono signaka livre ya banzenza — ata muntu ve ta tanga yo.